Zasady dotyczące bezpieczeństwa zabawek uregulowane
są w dyrektywie nr 88/378/EWG, oraz dyrektywie nr 93/68/EWG, ale
dodatkowo mają zastosowanie w tym zakresie także dyrektywy ogólne:
dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (92/59/EWG)
i dyrektywa o odpowiedzialności za produkty wadliwe (85/374/EWG).
Polski system prawny w tym zakresie został dostosowany do przepisów
UE Ustawą z 22 stycznia 2000 roku o ogólnym bezpieczeństwie produktów
(Dz. U. 2000 Nr 15 poz. 179) oraz wprowadzonymi do Kodeksu cywilnego
zmianami o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności
za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny.
Dyrektywa o ogólnym bezpieczeństwie produktu
(92/59/EWG).
Celem tej dyrektywy jest zapewnienie, aby produkty konsumpcyjne
wprowadzane na rynek nie stanowiły zagrożenia w normalnych warunkach
użytkowania. Wymaga ona od producentów, aby wprowadzali na rynek
wyłącznie bezpieczne produkty i informowali konsumentów o zagrożeniach.
Zobowiązuje ona także państwa członkowskie do prowadzenia nadzoru
produktów na rynku i informowania Komisji o działaniach podjętych
w drodze procedury ochronnej, bądź systemu informowania o poważnych
i bezpośrednich zagrożeniach.
Przy dokonywaniu oceny bezpieczeństwa produktu, należy brać pod
uwagę następujące elementy:
- skład produktu,
- opakowanie,
- instrukcje obsługi,
- potencjalne oddziaływanie na inne użyte równocześnie produkty,
- osobę ewentualnego odbiorcy produktu.
Dyrektywa o ogólnym bezpieczeństwie produktu znajduje zastosowanie
o tyle, o ile w zasadach prawa wspólnotowego nie występują postanowienia
szczególne regulujące wszystkie aspekty bezpieczeństwa danych
produktów. Ponadto, jeżeli przepisy szczególne prawa Wspólnoty
zawierają postanowienia regulujące tylko pewne aspekty bezpieczeństwa
produktu lub kategorie zagrożeń w stosunku do danego produktu,
to postanowienia te mają zastosowanie do produktów, o których
mowa, w zakresie stosownych aspektów bezpieczeństwa lub zagrożeń.
Ta zasada daje pierwszeństwo stosowaniu dyrektywy o zabawkach
w zakresie wszystkich aspektów bezpieczeństwa produktu i kategorii
zagrożeń, jakie obejmuje.
Dyrektywa o odpowiedzialności za produkt (85/374/EWG)
Odnosi się ona do odpowiedzialności za jakikolwiek produkt wytworzony
lub importowany do Wspólnoty, który powoduje szkodę dla osób lub
mienia. Jeśli chodzi o zabawki, to dyrektywa o odpowiedzialności
za produkt stanowi dodatkową zachętę dla producenta do projektowania
i wytwarzania bezpiecznych produktów, w świetle kosztów ponoszonych
w drodze odpowiedzialności za wadliwe produkty. Można więc traktować
dyrektywę o zabawkach i dyrektywę o odpowiedzialności za produkt
jako wzajemnie uzupełniające się.
Warto podkreślić, że producent zabawek, jak każdy inny producent,
jest odpowiedzialny w sposób nieograniczony za bezpieczeństwo
wprowadzanych do obrotu produktów (odpowiedzialność ta dotyczy
także importerów). Od odpowiedzialności tej nie zwalnia producenta
przestrzeganie norm technicznych. Odpowiedzialność producenta
regulowana jest w Polsce ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktu
oraz Kodeksem Cywilnym.