Politykę ochrony środowiska
wobec opakowań i odpadów opakowaniowych dla Unii Europejskiej określa
dyrektywa 94/62/WE o opakowaniach i odpadach opakowaniowych. Celem
dyrektywy jest zharmonizowanie działań podejmowanych przez poszczególne
kraje członkowskie dla zapobiegania oddziaływaniu tego typu wyrobów
na środowisko naturalne, a równocześnie zapewnienie właściwego funkcjonowania
rynku wewnętrznego. Podstawowe środki służące tym celom to:
- zapobieganie powstawaniu odpadów opakowaniowych;
- promowanie opakowań zwrotnych przeznaczonych do wielokrotnego
użytku;
- recykling i odzysk energii z odpadów opakowaniowych.
Wiele zakładów poligraficznych zajmuje się na szeroką skalę nie
tyle produkcją opakowań, co wykonaniem odpowiednich nadruków na
nich. Ze względu na różne technologie druku w zakładzie poligraficznym
możliwe jest wykonanie nadruków na każdym rodzaju opakowania, m.in.
wykonanych z papieru, tworzyw sztucznych, metalu i szkła. Istnieje
również możliwość kompleksowego przygotowania opakowań dzięki zintegrowaniu
w jednym miejscu usług poligraficznych i introligatorskich.
Najistotniejsze znaczenie z punktu widzenia poligrafii w zakresie
opakowań będą miały zagadnienia dotyczące recyklingu opakowań, wymagania
związane z zawartością substancji chemicznych w opakowaniach oraz
system identyfikacji.
Dyrektywa 94/62/WE, transponowana na grunt polski ustawą o opakowaniach
i odpadach opakowaniowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 63 poz. 638 z późn.
zm.), stawia określone wymagania dotyczące poziomu recyklingu dla
wszystkich państw członkowskich Unii. Polska wynegocjowała okres
przejściowy w tym zakresie i do 31.12.2007 r. powinna osiągnąć następujące
poziomy odzysku i recyklingu:
Założony poziom odzysku i recyklingu
odpadów opakowaniowych
Lp.
|
Odpad powstały z: |
Poziom odzysku |
Poziom recyklingu |
rodzaj produktów |
1 |
opakowania razem
|
50% |
25%
|
2 |
opakowania z tworzyw sztucznych |
- |
25% |
3 |
opakowania z aluminium |
- |
40% |
4 |
opakowania ze stali, w tym z blachy stalowej |
- |
20% |
5 |
opakowania z papieru i tektury |
- |
48% |
6 |
opakowania ze szkła gospodarczego, poza ampułkami |
- |
40% |
7 |
opakowania z materiałów naturalnych (drewna i tekstyliów) |
- |
15% |
8 |
opakowania wielomateriałowe |
- |
25% |
Źródło: Ustawa o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania
niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i opłacie depozytowej
(Dz. U. z 2001 r. Nr 63 poz. 639 z późn. zm.)
W celu zobrazowania obecnego (za rok 2002 i 2003) poziomu odzysku
i recyklingu w części Inne dokumenty
prezentowane są dane opublikowane przez Ministerstwo Środowiska,
analizujące to zagadnienie.
Ułatwieniem dla zbiórki, wielokrotnego użytku i odzyskiwania odpadów
opakowaniowych i ich recyklingu jest umieszczenie na opakowaniu
rodzaju materiału z jakiego opakowanie jest wykonane. Oznaczenia
te powinny być wyraźne, widoczne, czytelne i trwałe (po otwarciu
opakowania powinna być możliwość ustalenia z jakiego materiału zostało
wykonane). System znakowania opakowań został zawarty w dyrektywie
94/62/WE i opiera się na kodzie cyfrowym (dla papieru są to numery
od 20 do 39). Poza tym powszechnie stosowane są na opakowaniach
znaki graficzne przekazujące odpowiednią informację o materiale
opakowaniowym.

Znak dla opakowań, które podlegają powtórnemu wykorzystaniu.
Producent opakowań, jakim może być również zakład
poligraficzny ma obowiązek prowadzenia systemu informacyjnego pozwalającego
na określenie wielkości, właściwości i przepływów opakowań oraz
odpadów opakowaniowych (w tym informacji na temat toksyczności lub
zagrożenia ze strony materiałów opakowaniowych lub składników stosowanych
do ich produkcji). W przypadku produkcji opakowań mających kontakt
ze środkami spożywczymi konieczne jest zachowanie dodatkowych środków
ostrożności, w szczególności dotyczących migracji substancji chemicznych.
|