Gospodarka odpadami w przypadku usług poligraficznych będzie
przede wszystkim dotyczyć odpadów makulaturowych, odpadów niebezpiecznych,
poprocesowych oraz opakowań po farbach i środkach pomocniczych stosowanych
w poszczególnych technikach druku. Większość odpadów będą stanowić
odpady makulaturowe - ok. 90%. Wynika to przede wszystkim z kosztów
jakie ponosi zakład poligraficzny z tytułu zakupu farb i środków
pomocniczych, dlatego większość tego typu materiałów jest oczyszczanych
lub mieszanych z innymi. W ten sposób odsetek recyklowanych odpadów
w tej branży jest jednym z najwyższych.
Wymagania Unii Europejskiej w zakresie odpadów zostały transponowane
do polskiego prawa przez ustawę o odpadach (Dz. U. z 2001 r. Nr
62 poz. 628 z późn. zm.). Obowiązujące dyrektywy wspólnotowe dotyczące
odpadów w branży poligraficznej to m.in.:
- Dyrektywa 2006/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów;
- dyrektywa 91/689/EWG w sprawie odpadów niebezpiecznych.
Polska ustawa, zgodnie z wymaganiami obu wspomnianych dyrektyw,
określa:
- zasady gospodarowania odpadami oraz odpadami niebezpiecznymi;
- obowiązki wytwórcy i posiadacza odpadów;
- szczególne zasady gospodarowania niektórymi rodzajami odpadów;
- sposoby termicznego przekształcania odpadów;
- warunki składowania i magazynowania odpadów;
- przepisy karne dotyczące naruszenia przepisów ustawy o odpadach.
W ustawie znalazł się odpowiedni podział odpadów na kategorie. Wśród
nich szczególne znaczenie ma klasyfikacja dotycząca odpadów niebezpiecznych
oraz składników odpadów, które kwalifikują je jako niebezpieczne.
Określa również rodzaj działań polegających na wykorzystaniu odpadów
w całości lub części (recykling), albo pozyskaniu z odpadów substancji
lub materiałów oraz energii (odzysk).
W rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie katalogu odpadów
(Dz. U. z 2001 r. Nr 112 poz. 1206) w grupie 08 03 zawarte są odpady
powstające w procesach drukowania - wymienia się tutaj m.in. szlamy
wodne zawierające farby drukarskie, odpady ciekłe zawierające farby
drukarskie, odpady farb drukarskich zawierające/niezawierające substancji
niebezpiecznych, odpadowy toner drukarski zawierający/niezawierający
substancji niebezpiecznych. Sklasyfikowanie danego odpadu jako niebezpiecznego
jest możliwe na podstawie wykazu substancji, będących składnikiem
danego odpadu - stanowi on załącznik Nr 3 do ustawy o odpadach.
Przedsiębiorca działający w branży poligraficznej powinien zapobiegać
w maksymalnym stopniu powstawaniu odpadów lub ograniczać ich ilość
oraz minimalizować ich negatywne oddziaływanie na środowisko. Jeżeli
niektórych rodzajów odpadów nie można uniknąć należy zapewnić ich
unieszkodliwienie, natomiast powszechną praktyką winno być odzyskiwanie
lub unieszkodliwianie odpadów już w miejscu ich powstania.
Odpady z procesów poligraficznych podlegają ewidencji, z wyjątkiem
odpadowych tonerów drukarskich nie zawierających substancji niebezpiecznych
wytwarzanych przez małe i średnie przedsiębiorstwa w ilości do 500
kg rocznie.